Spring naar inhoud

Wat is Confirmation Bias

Bij confirmation bias ben je op zoek naar informatie die jou theorie bevestigd terwijl je bewijs dat jou theorie misschien niet helemaal klopt negeert of tegenspreekt.

Dit kan gebeuren bij het onderzoek naar je afkomst of je familiegeschiedenis. De uitkomst van het onderzoek kan daardoor onvolledig zijn of sterk afwijken van de werkelijkheid.

Landeigenaar of arbeider

Als je bijvoorbeeld gelooft dat je voorouders rijke landeigenaren waren, is de kans groot dat je aandacht besteed aan informatie die dit idee ondersteunt. Informatie die het tegendeel laten zien, zoals dat je voorouders boeren of arbeiders waren, wordt dan genegeerd. Hier door krijg je een verkeerd beeld van de geschiedenis van je voorouders.

Confirmation bias en etniciteit

Een andere situatie waarbij confirmation bias regelmatig voorkomt is bij de geschatte etniciteit. Elk testbedrijf geeft een andere geschatte etniciteit en de schatting van 23andMe wordt meer betrouwbaar gevonden dan de schatting van MyHeritage. Toch is een schatting van 1% Asjkenazisch Joods voor veel mensen een bevestiging dat ze Joodse voorouders hebben.

Confirmation bias in je stamboom

Bij confirmation bias in je stamboom probeer je via je stamboom aan te tonen dat je een nakomeling bent van bijvoorbeeld Karel de Grote, prins Hendrik of Pier Gerlofs Donia “Grutte Pier”. Het gaat in de stamboom dan vaak om een buitenechtelijke relatie omdat de relatie via officiële bronnen niet aangetoond kan worden.

Confirmation bias en DNA matches

Als je één of meer van jou voorouders ziet staan in de stamboom van een DNA match kun je al snel denken “dat is onze gezamenlijke voorouder”. Maar dat is lang niet altijd het geval, zeker niet bij grote stambomen. Niet iedereen in de stamboom is een directe voorouder van de DNA match.

Hoe kun je confirmation bias voorkomen bij het bepalen van jou relatie met een DNA match:

  • Is de mogelijke gedeelde voorouder een directe voorouder van je DNA match?
  • Staan er, behalve die ene gezamenlijke voorouder, meer mensen in de stamboom van je DNA match die ook in jou stamboom staan?
  • Kijk naar hoeveel DNA je deelt met je DNA match en of de geschatte relatie tussen jullie overeenkomt met de eventuele gezamenlijke voorouder.

Hoe kun je het voorkomen

Om confirmation bias te voorkomen is het belangrijk dat je open blijft staan voor alle soorten bewijs en je meerdere bronnen gebruikt bij je onderzoek.

Gepubliceerd inDNAGenealogie